خلاصه: وزن ورق گالوانیزه روی هزینه حمل، بار مرده سازه و برنامهریزی خرید اثر میگذارد. در این مقاله فرمول ساده محاسبه، جدول وزن تقریبی و یک مثال کاربردی را مرور میکنیم.

چرا وزن ورق را حساب میکنیم؟
وزن ورق گالوانیزه در سه موضوع کلیدی تعیینکننده است: برآورد هزینه حمل، محاسبه بار مرده وارد بر سازه و برنامهریزی مصرف و خرید. اگر وزن درست برآورد نشود، ممکن است هزینه حمل پایینتر از واقع محاسبه شود یا سازه بدون در نظر گرفتن بار ورق طراحی گردد. یک فرمول ساده این ریسک را از بین میبرد.
فرمول پایه محاسبه وزن
وزن یک ورق فولادی از حاصلضرب حجم در چگالی فولاد به دست میآید. چون ابعاد ورق معمولاً به میلیمتر و متر بیان میشود، فرمول کاربردی به شکل زیر است:
وزن (کیلوگرم) = ضخامت (میلیمتر) × عرض (متر) × طول (متر) × ۷٫۸۵
عدد ۷٫۸۵ همان چگالی فولاد بههمراه ضریب تبدیل واحدهاست که نتیجه را به کیلوگرم میدهد. بهعبارت سادهتر، هر میلیمتر ضخامت در یک مترمربع حدود ۷٫۸۵ کیلوگرم وزن دارد.
مثال کاربردی
فرض کنید ورقی با ضخامت ۰٫۵ میلیمتر، عرض ۱ متر و طول ۲ متر داریم. وزن برابر است با ۰٫۵ × ۱ × ۲ × ۷٫۸۵ که حدود ۷٫۸۵ کیلوگرم میشود. برای ورق با عرض مؤثر کمتر، همان عرض واقعی را در فرمول قرار دهید.
جدول وزن تقریبی بر مترمربع
| ضخامت (میلیمتر) | وزن تقریبی هر مترمربع (کیلوگرم) |
|---|---|
| ۰٫۳ | حدود ۲٬۴ |
| ۰٫۴ | حدود ۳٬۱ |
| ۰٫۵ | حدود ۳٬۹ |
| ۰٫۶ | حدود ۴٬۷ |
| ۰٫۷ | حدود ۵٬۵ |
| ۰٫۸ | حدود ۶٬۳ |
| ۱٫۰ | حدود ۷٬۹ |
اعداد جدول بر پایه چگالی استاندارد فولاد محاسبه شده و وزن پوشش روی در آنها تقریباً لحاظ شده است.
پرسشهای متداول در محاسبه
آیا وزن پوشش روی را جدا حساب کنیم؟
پوشش گالوانیزه خود وزنی دارد که به نوع پوشش (مثلاً Z120 یا Z275) بستگی دارد و معمولاً چند درصد به وزن ورق اضافه میکند. برای برآوردهای دقیق حمل، بهتر است وزن پوشش را نیز در نظر بگیرید.
عرض رول را مبنا بگیریم یا عرض مؤثر؟
در ورقهای فرمینگ، عرض مؤثر کمتر از عرض رول است. برای محاسبه وزن، همیشه عرض واقعی ورق پیش از فرمینگ یا سطح واقعی مصرفشده را مبنا بگیرید. جزئیات این موضوع در مقاله برش طولی و برش صاف ورق آمده است.
پرت برش چقدر است؟
در برش و فرمینگ همیشه مقداری پرت ایجاد میشود. برای خرید، بین ۵ تا ۱۰ درصد پرت را در نظر بگیرید تا کمبود پیش نیاید؛ این موضوع در سفارش رول ورق گالوانیزه رنگی اهمیت دارد.
روش ساده برآورد سریع
- وزن هر مترمربع را از جدول ضخامت بردارید.
- در مساحت کل پوشش ضرب کنید.
- درصد پرت برش و خم را به آن اضافه کنید.
- مقدار بهدستآمده را با وزن اعلامی تأمینکننده مقایسه کنید.
برای انتخاب ضخامت مناسب، راهنمای ضخامت مناسب ورق سقف سوله نکات تکمیلی دارد. شناخت ورق پایه نیز در مقاله تفاوت ورق گالوانیزه و ورق سیاه بررسی شده است.
تبدیل وزن به تعداد ورق
در خرید، معمولاً وزن کل به تناژ یا تعداد شیت تبدیل میشود. برای محاسبه، ابتدا وزن هر شیت را با فرمول به دست آورید و سپس در تعداد ضرب کنید. اگر ورق بهصورت رول خریداری میشود، طول کل رول را در عرض و ضخامت و ضریب چگالی ضرب کنید. این محاسبه به برآورد درست هزینه حمل و برنامهریزی انبار کمک میکند. توجه داشته باشید که ابعاد ورق پس از فرمینگ تغییر میکند؛ برای محاسبه سطح واقعی مصرف، ابعاد پیش از فرمینگ یا سطح پوششی نهایی را مبنا بگیرید.
اشتباهات رایج در محاسبه وزن
- استفاده از عرض رول بهجای عرض مؤثر ورق پس از فرمینگ.
- نادیده گرفتن وزن پوشش روی و رنگ در محمولههای بزرگ.
- فراموشکردن پرت برش و خم در سفارش.
حرف آخر
محاسبه وزن ورق گالوانیزه با یک فرمول ساده امکانپذیر است و به برآورد درست هزینه و بار سازه کمک میکند. تنها نکته، در نظر گرفتن عرض واقعی، پوشش روی و پرت است. تنوع ورقهای موجود در دسته ورق گالوانیزه قابل مشاهده است.

